Câu chuyện của mình bắt đầu từ chuyến tàu điện từ Madrid đến Zaragoza vào mùa hè năm ngoái. Vì khách sạn của mình rất gần ga nên mình đã đến rất sớm. Tuy nhiên, tàu thông báo trễ và không thông báo rõ là trễ bao nhiêu phút, lý do là trước ngày hôm đó có 1 trận bão rất khủng khiếp tại Zaragoza nên tất cả chuyến tàu đều đến ga trễ. Dự kiến tàu của mình đi là 9h30 tàu đi nhưng sau đó tận 10h tàu mới xuất phát. Khi đến nơi thì mình có bạn đến đón. Điều đầu tiên bạn ấy nói với mình đó là bạn ấy sẽ đòi bồi thường với hãng tàu cho mình.

Lúc đó mình khá là bất ngờ là tàu trễ mà cũng được bồi thường, mà tình huống này còn là do lý do thời tiết – một tình huống bất khả kháng.
-Bạn mình: “Vậy ở Việt Nam nếu bị trễ tàu thì sẽ như thế nào?”
Mình trả lời: “Thì phải chấp nhận. Và mọi người luôn phải chuẩn bị để có kế hoạch tốt hơn. Thậm chí đi máy bay trễ cả 2 hay 3 tiếng thì khách hàng phải chịu chứ các hãng không ai chịu bồi thường cả.”
Và đúng là mấy ngày hôm sau thì hãng tàu đã hoàn trả 50% giá vé vì mình chỉ bị trễ 30 phút. Nếu trên 1 tiếng thì hoàn trả 100%.
Đó là lý do mà trên desktop của một người bạn Tây Ban Nha khác của mình luôn có 1 thư mục là claim (đòi bồi thường). Bạn ấy đòi bồi thường từ các vấn đề mà nhà cung cấp làm sai cho đến những gì bạn ấy xuất sắc mà đáng ra bạn ấy phải nhận được. Ví dụ khi bạn ấy học thêm một chương trình đào tạo, bạn ấy đạt 10/10 điểm xuất sắc, thi thoảng người ta sẽ cho sinh viên học bổng hoặc đôi khi không, nó phụ thuộc vào mức độ khó của môn học. Tuy nhiên có vài lần bạn ấy thấy khó mà nhà trường không cho học bổng nên nhất định phải email gửi xin đòi học bổng. Và sau đó cuối cùng thì người ta phải cho bạn ấy. Còn có lần bạn ấy thi Tiếng Anh mà kết quả chấm điểm không được như bạn ấy kỳ vọng. Bạn ấy đã viết email để yêu cầu giáo sư phải chấm lại. Và cuối cùng họ cũng chấm lại và nâng số điểm lên.
Hồi đầu, mình cảm thấy những bạn này thực sự phiền phức, mất thời gian để làm những việc này. Nhưng chính những người dám lên tiếng, đôi khi bị coi là phiền phức hay ích kỷ, lại là những người thúc đẩy sự tiến bộ. Họ buộc những người cung cấp dịch vụ, bất kể họ là ai phải nỗ lực không ngừng để nâng cao chất lượng. Chính những tiếng nói nhỏ bé, khi được kết nối lại, sẽ tạo thành một làn sóng mạnh mẽ, thúc đẩy xã hội phát triển và hoàn thiện hơn.

English