English
Ngày 14/8 vừa qua, lần đầu tiên tại Việt Nam, cuộc thi Vietnam Best Sommelier Competition đã được tổ chức theo tiêu chuẩn của cuộc thi sommelier Thế giới ASI. Và người giành chiến thắng không ai khác chính là Trần Thị Dung Trâm, một cô gái nhỏ nhắn nhưng đầy bản lĩnh.
Vài tuần trước khi cuộc thi diễn ra, mình đã có dịp gặp và trò chuyện với Trâm tại Hà Nội. Từ lâu, mình đã tò mò về cô gái này – người luôn có mặt trong các vòng chung kết của nhiều cuộc thi sommelier. Chính sự tò mò đó đã thúc đẩy mình phải hẹn gặp Trâm dù chuyến đi ngắn ngủi.
Sinh ra và lớn lên tại cố đô Huế – vùng đất giàu lịch sử và văn hóa, Trâm tự hào về nguồn gốc của mình. Bên ngoài, Trâm trông trẻ trung và nhỏ nhắn, đến nỗi mình bất ngờ khi biết rằng em ấy đã lập gia đình và là mẹ của một bé trai 4 tuổi. Tuy nhiên, chỉ cần trò chuyện vài phút, mình đã cảm nhận được sự trưởng thành và chín chắn trong từng lời nói của Trâm.
Hiện tại, Trâm là Sommelier và Quản lý tại nhà hàng Chapter Dining ở Hà Nội. Trâm còn đại diện cho thương hiệu Lucaris, Đại diện cho Rượu vang Úc và là thành viên tích cực trong ban chấp hành Hiệp hội Sommelier Sài Gòn. Những thành tích mà Trâm đạt được thật sự ấn tượng:
- Quán quân Cuộc thi Vietnam Best Sommelier 2024
- Chiến thắng Cuộc thi Rượu vang Úc 2024
- Á quân Cuộc thi Người phục vụ rượu vang Pháp giỏi nhất Việt Nam năm 2019
- Chứng chỉ WSET 3 về rượu vang và sake
- Certified Sommelier bởi Court of Master Sommelier (CMS)
- Certified Sake Sommelier
- Chứng chỉ ASI cấp độ 2
- Đại diện Việt Nam tại cuộc thi ASI Best Sommelier Châu Á và Thái Bình Dương 2022
- Đại diện Việt Nam tại cuộc thi All Japan Best Sommelier 2023
Năm 2016, khi làm phục vụ tại một nhà hàng Đan Mạch, Trâm đã phát hiện ra niềm đam mê với đồ uống và quyết tâm trở thành một sommelier chuyên nghiệp. Không chỉ yêu thích rượu vang, Trâm còn say mê sake, whisky, thậm chí là trà và cafe. “Khi đã yêu thích điều gì, em phải tìm hiểu thật sâu về nó,” Trâm chia sẻ.
Sau 5 năm làm việc trong môi trường F&B tại Sài Gòn, từ vị trí phục vụ lên giám sát rồi sommelier, Trâm và chồng quyết định trở về Hà Nội để tiện chăm sóc gia đình. Dù đã thử sức giảng dạy tại một trường chuyên ngành nhà hàng khách sạn, Trâm vẫn quay lại làm việc tại nhà hàng vì nhớ cảm giác được tiếp xúc với khách hàng.
Sommelier – Nghề đòi hỏi sự đầu tư về tiền bạc và kiên nhẫn
“Sommelier là một nghề đòi hỏi rất nhiều sự đầu tư về tiền bạc và kiên nhẫn,” Trâm chia sẻ. Để trở thành một sommelier, bạn không chỉ cần kiến thức sâu rộng về rượu vang mà còn phải am hiểu về rượu mạnh, cocktail, trà, cà phê, và ẩm thực từ Việt Nam đến thế giới. Điều đó thể hiện rõ trong các phần thi của Vietnam Best Sommelier 2024, cuộc thi đòi hỏi một sommelier không chỉ cần kiến thức, vị giác, kỹ năng phục vụ, mà còn cả kỹ năng giao tiếp và trình bày ngoại ngữ. Nghề này khó khăn đến vậy, nhưng ai đã trót đam mê thì sẽ dành cả đời để học và thi.
Việc học đã tốn nhiều nỗ lực và công sức, nhưng còn đòi hỏi sự đầu tư lớn về tiền bạc. Ở Việt Nam, dù đã có nhiều khóa học về rượu vang hơn trước, nhưng chi phí vẫn rất đắt đỏ. Một khóa học CMS cấp độ introductory và certified sommelier tốn khoảng 40 triệu đồng, còn nếu học lên khóa Advanced Sommelier, chi phí có thể lên đến vài trăm triệu đồng, chưa kể những chứng chỉ khác. Càng muốn nâng cao kiến thức, chi phí càng cao.
Nếu ai chưa làm mà mình làm thì mình là hàng hiếm
Nghề sommelier đã khó, một nữ sommelier còn gặp nhiều khó khăn hơn, khi công việc này thường được xem là của phái mạnh vì đòi hỏi sức khỏe và sức bền. Nhưng những khó khăn đó không thể ngăn cản niềm đam mê của Trâm.
“Tại sao công việc sommelier có nhiều khó khăn như vậy mà em vẫn quyết định theo đuổi?” Mình tò mò hỏi.
“Nếu nó khó, chưa ai làm mà mình làm thì mình càng có nhiều cơ hội, mình là hàng hiếm. Đầu bếp, người phục vụ thì có nhiều, nhưng sommelier thì không phải dễ tìm,” Trâm trả lời với sự sắc sảo.
Thực tế cho thấy, Việt Nam đang trở thành một trọng điểm kinh tế của thế giới, thu hút nhiều đầu tư từ nước ngoài. Ngành F&B đang ở thời điểm vàng khi Michelin vào Việt Nam năm 2023, mở ra nhiều cơ hội cho ẩm thực cao cấp, và đó cũng là cơ hội cho nghề sommelier. Trâm yêu thích công việc của mình vì bạn có thể tự do sáng tạo, lựa chọn rượu vang và món ăn để mang đến những trải nghiệm bất ngờ cho khách hàng. Đó là những khoảnh khắc hạnh phúc mà Trâm có được mỗi ngày.
Cô gái độc lập và cá tính
Nhiều người bảo Trâm già trước tuổi, và mình cũng phải công nhận điều này. Suy nghĩ và tư duy của em ấy rất độc lập và chín chắn. Trâm luôn chủ động để nâng cấp bản thân bằng các khóa học chuyên môn, xem đó là sự đầu tư cho tương lai nghề nghiệp.
Trâm tự nhận mình thường xuyên đặt áp lực lên bản thân. “Em bị đặt trong hoàn cảnh không được phép sai sót. Nếu không đạt chứng chỉ CMS, em sẽ phải tốn rất nhiều tiền để thi lại, điều đó buộc em phải chắc chắn trong từng bước đi. Em không biết đó là điểm mạnh hay yếu, nhưng đến thời điểm này, việc tạo áp lực cho bản thân vẫn đúng với em,” Trâm chia sẻ.
Trâm cũng thừa nhận mình là người khó tính trong việc ăn uống. “Càng học về rượu vang, em lại càng khó tính hơn. Phải ngon em mới ăn,” Trâm cười nói.
“Món ăn yêu thích nhất của em là gì? “Em thích đồ ăn Nhật, như Ramen. Đồ Việt thì em thích ăn ốc, đồ ăn Huế.”
Dù bề ngoài có vẻ hiền lành, Trâm lại có đời sống tinh thần vô cùng phong phú. “Em rất thích cuộc sống về đêm và khám phá. Khi còn ở Sài Gòn, em thường khám phá các speakeasy bar. Em mê các trò chơi mạo hiểm như lặn tự do, bay dù, trekking… Nhưng cũng có lúc em thích thưởng trà đạo, học về cafe. Nói chung em thích nhiều thứ lắm.”
Tương lai của nghề sommelier Việt Nam
Nếu trước đây, sommelier Việt Nam thường bị đánh giá thấp và trả lương thấp so với các sommelier người nước ngoài cho dù năng lực cao hơn, thì nay đã có nhiều thay đổi tích cực. Nhiều người Việt đã trở thành head sommelier tại các khách sạn lớn. Trâm chia sẻ: “Sommelier Việt có thể thiếu trải nghiệm thực tế ở các vùng rượu vang, nhưng thời đại 4.0 mang lại nhiều cơ hội để học hỏi và tìm hiểu. Chúng ta có thể bù đắp điểm yếu đó bằng những điểm mạnh như sự am hiểu về ẩm thực địa phương và kỹ năng phục vụ. Vì vậy, không có lý do gì để thiếu tự tin cả.”
Điều mình ấn tượng sâu sắc nhất về Trâm đó là Trâm thực sự hiểu giá trị của bản thân, tôn trọng giá trị của cội nguồn, từ cách em nói về quê hương đến những sự tự tin về về thế mạnh con người Việt Nam, dùng sức mạnh đó để làm những điều thực sự tự hào. Giải thưởng Quán quân trong cuộc thi Viet Nam Best Sommelier 2024 như một minh chứng rõ ràng cho ý chí và niềm tin ấy.
Trâm là đại diện tiêu biểu cho thế hệ sommelier mới của Việt Nam: trẻ trung, tài năng, và đầy nội lực. Mình tin rằng, những người trẻ như Trâm sẽ đưa nghề sommelier, một nghề còn mới mẻ tại Việt Nam, tiến xa hơn trong tương lai.
Phuong Maxy
